7 kwietnia 2025 roku Holandia rozpoczęła fazę eksperymentalną swojego programu regulowanej marihuany, czyli wietexperiment. Dziesięć gmin, około 80 coffeeshopów i do dziesięciu licencjonowanych hodowców ma pokazać, że regulowany łańcuch od uprawy do sprzedaży może działać w praktyce. Pierwszy rok jest już za nimi.
Jeśli śledzisz politykę wobec konopi w Europie, Holandia jest w praktyce eksperymentem na żywo, który pokazuje, jak może wyglądać regulowana marihuana. W skrócie: idzie lepiej, niż wielu się spodziewało, ale nie bez problemów.
W skrócie
- Eksperyment ruszył 7 kwietnia 2025 roku w dziesięciu gminach, w tym w Bredzie, Tilburgu, Groningen i Arnhem.
- Uczestniczące coffeeshopy mogą sprzedawać wyłącznie marihuanę od licencjonowanych hodowców.
- Organ nadzoru nie znalazł w pierwszym roku żadnych oznak infiltracji przestępczej.
- Największym wyzwaniem był haszysz, ponieważ marokańskiego haszyszu nie można legalnie importować.
- Eksperyment potrwa do 2029 roku i może zostać przedłużony o 18 miesięcy.
O co chodzi w eksperymencie
Wietexperiment to próba rozwiązania przez holenderski rząd sprzeczności prawnej, która istnieje od dziesięcioleci. Coffeeshopy od dawna mogą sprzedawać marihuanę w ramach polityki tolerancji, ale kupowanie jej od hodowców zawsze było nielegalne. Eksperyment łączy licencjonowanych hodowców bezpośrednio z uczestniczącymi coffeeshopami i wyklucza nielegalny łańcuch dostaw.
Faza eksperymentalna trwa cztery lata, do 2029 roku, z możliwością przedłużenia o 18 miesięcy. O tym, czy zasady obejmą cały kraj, zdecyduje się dopiero po ewaluacji.
Pierwszy rok w liczbach
Po roku około 76 coffeeshopów sprzedawało już wyłącznie regulowaną marihuanę. Największy hodowca, CanAdelaar, zwiększył przychody z 17,7 mln dolarów amerykańskich w 2024 roku do 47,3 mln dolarów amerykańskich w ciągu dwunastu miesięcy do września 2025 roku, co jasno pokazuje, że popyt w regulowanym łańcuchu jest realny.
W ciągu roku organ nadzoru przeprowadził 46 kontroli u hodowców i stwierdził 42 naruszenia, głównie dotyczące wpisów w systemie śledzenia oraz zabezpieczeń. Skończyło się to 19 ostrzeżeniami i czterema karami w wysokości od 1000 do 20 000 euro. Nie znaleziono oznak infiltracji przestępczej, a codzienne życie w uczestniczących miastach wygląda w dużej mierze tak jak wcześniej. Burmistrz Bredy nie odnotowuje handlu ulicznego ani spadku sprzedaży.
Amsterdam jednak nie bierze udziału. Rząd wyznaczył w 2023 roku dzielnicę Oost, ale parlament zagłosował przeciw w marcu 2024 roku, więc eksperyment nadal obejmuje dziesięć gmin.
Co poszło nie tak
Start był chaotyczny. W tygodniach poprzedzających rozpoczęcie właściciele coffeeshopów pisali do burmistrzów, że termin 7 kwietnia jest nierealny. Brakowało im przystępnych cenowo kwiatów, dobrej jakości haszyszu, gotowych skrętów, produktów jadalnych i popularnych odmian, o które klienci faktycznie pytają. Oczekiwano, że od początku dostaw będzie w stanie dokonywać tylko około siedmiu z dziesięciu hodowców.
Już w fazie przejściowej, od czerwca 2024 roku, coffeeshopy mogły sprzedawać zarówno regulowaną marihuanę, jak i swoje dawne tolerowane zapasy. W przypadku haszyszu burmistrzowie uzgodnili, że do 10 czerwca 2025 roku nie będą podejmować działań wobec nielegalnego haszyszu, a okres ten przedłużono później do 1 września 2025 roku, aby dać hodowcom czas na zwiększenie produkcji.
Haszysz był największym bólem głowy. Marokański haszysz odpowiada za około 20 procent spożycia konopi w Holandii, ale nie można go legalnie kupić, ponieważ Maroko nie zezwala na eksport do celów rekreacyjnych, a na przeszkodzie stoją umowy międzynarodowe. Holenderski haszysz produkowany na potrzeby eksperymentu opisywano jako mocniejszy i droższy, niż klienci byli przyzwyczajeni, z niższą zawartością CBD niż tradycyjny haszysz marokański. Do września 2025 roku oferta znacznie się poprawiła: jeden coffeeshop przeszedł od trzech odmian legalnego haszyszu w kwietniu do piętnastu we wrześniu. Kwestia importu pozostaje jednak nierozwiązana.
Haszysz z dużą ilością CBD i prawie bez THC jest już dziś dostępny jako haszysz CBD, który jest legalnie sprzedawany w dużej części Europy. Naszą ofertę znajdziesz w kategorii: haszysz CBD.
Polityka
Eksperyment ma szerokie poparcie w parlamencie. W marcu 2026 roku odrzucono wniosek ChristenUnie i SGP o zakończenie eksperymentu, za którym głosowało tylko 39 ze 150 posłów. Nowy rząd D66, VVD i CDA zapisał też w umowie koalicyjnej, że eksperyment będzie kontynuowany i oceniony.
Największe ryzyko było polityczne. Gdy w czerwcu 2025 roku upadł rząd, parlament uznał eksperyment za kwestię sporną, co oznaczało, że do czasu powstania nowego rządu nie można było wprowadzać większych zmian.
Eksperyment wzbudził też zainteresowanie za granicą. W grudniu 2025 roku kanadyjska firma konopna Cronos Group ogłosiła, że kupi CanAdelaar za 57,5 mln euro plus dodatkową płatność zależną od wyników. Transakcja wciąż czeka na zgodę holenderskich władz.
Najnowsze informacje z jesieni 2026 roku
We wrześniu 2026 roku badacze z Instytutu Trimbos, RAND Europe i Breuer&Intraval opublikowali pierwszy pomiar kontrolny. Średnia liczba produktów w coffeeshopie wzrosła z 10,8 do 34,2, a cena kwiatów spadła z 12,06 do 10,08 euro za gram. Badacze nie stwierdzili też różnicy w tym, jak często ludzie używali konopi, w porównaniu z gminami spoza eksperymentu.
Co to oznacza dla reszty Europy?
Wietexperiment to nie tylko holenderska historia. To test na żywo, czy regulowana marihuana dla dorosłych może działać w europejskich warunkach, z całą złożonością prawną, logistyczną i polityczną, jaka się z tym wiąże. Niemcy zalegalizowały konopie dla dorosłych w 2024 roku, a o tym, jak to wyszło, przeczytasz w naszym artykule: Niemiecka ustawa o konopiach dwa lata później.
Czechy to kolejny znak, że Europa powoli się zmienia. Więcej przeczytasz w naszym artykule: Cannafest i legalizacja w Czechach.
Jeśli ewaluacja wypadnie dobrze, Holandia może mieć model, z którego skorzystają inne kraje. Po roku wniosek wydaje się taki, że regulacja jest skomplikowana, budowa łańcucha dostaw wymaga czasu, a haszysz jest trudniejszy niż kwiaty. Ale eksperyment trwa, coffeeshopy sprzedają, a na ulicach jest spokojnie. To więcej, niż wielu się spodziewało.
Czym jest wietexperiment?
Holenderski eksperyment, w ramach którego coffeeshopy w dziesięciu gminach mogą sprzedawać wyłącznie marihuanę od licencjonowanych hodowców. Celem jest sprawdzenie, czy w pełni regulowany łańcuch od uprawy do sprzedaży działa.
Kiedy rozpoczął się wietexperiment?
Faza eksperymentalna rozpoczęła się 7 kwietnia 2025 roku i potrwa do 2029 roku, z możliwością przedłużenia o 18 miesięcy.
Które miasta biorą udział w eksperymencie?
Almere, Arnhem, Breda, Groningen, Heerlen, Maastricht, Nijmegen, Tilburg, Voorne aan Zee i Zaanstad.
Dlaczego haszysz był problemem?
Marokańskiego haszyszu, który stanowi około jednej piątej spożycia, nie można legalnie importować. Holenderski haszysz krytykowano za to, że jest mocniejszy i droższy, choć oferta się poprawiła.
Czy Amsterdam bierze udział w wietexperiment?
Nie. W 2024 roku parlament zagłosował przeciwko dodaniu dzielnicy Oost, więc eksperyment nadal obejmuje dziesięć gmin.
Źródła
- Government of the Netherlands (2025). Experimental phase of the closed coffee shop chain experiment starts on April 7th.
- NL Times (2026). One year of Dutch regulated cannabis experiment an apparent success, fines issued.
- DutchNews (2026). One year of legal Dutch cannabis with no signs of crime.
- Courthouse News. The Netherlands is in the midst of a bold new experiment with cannabis.
- NL Times (2025). Regulated cannabis trial: participating coffeeshops can now sell regulated hashish.
- NOS (2024). Geen legale wietproef in Amsterdam, Kamer wil wel door met experiment.
- NOS (2025). Tweede Kamer praat verder over stikstof, niet over wietexperiment en kiesstelsel.
- Soft Secrets (2026). Ruime meerderheid Tweede Kamer steunt voortzetting wietexperiment.
- Cronos Group (2025). Cronos to enter the Netherlands with acquisition of Europe’s largest adult-use cannabis company.
- The Marijuana Herald (2026). Report: Netherlands regulated marijuana experiment brings lower prices and more product variety without increasing use.
