Jack Herer werd de Hemperor genoemd, de keizer van de hennep, en weinig mensen hebben onze kijk op de plant zo sterk veranderd als hij. Hij diende als militair politieagent in Korea en stemde tot ver in zijn volwassen leven Republikeins. Daarna werd hij de man die de wereld meer dan wie ook eraan herinnerde dat hennep ons ooit touw, zeilen, papier en stof gaf. Zijn boek The Emperor Wears No Clothes is honderdduizenden keren verkocht, een beroemde cannabissoort draagt zijn naam en hij stelde zich twee keer kandidaat voor het Amerikaanse presidentschap. Dit is het verhaal van de man achter de hennepbijbel.
In het kort
- Jack Herer werd op 18 juni 1939 geboren in de staat New York en overleed op 15 april 2010 in Eugene, Oregon.
- Hij diende als militair politieagent in het Amerikaanse leger in Korea en was tot zijn dertigste een conservatieve Republikein.
- In 1985 publiceerde hij The Emperor Wears No Clothes, een van de meest gelezen boeken over hennep die ooit zijn geschreven.
- Hij hielp de overheidsfilm Hemp for Victory uit 1942 weer boven water te halen, nadat instanties lang hadden beweerd dat die niet bestond.
- In 1988 en 1992 was hij presidentskandidaat voor de Grassroots Party.
- In 1994 vernoemde Sensi Seeds in Amsterdam een sativadominante soort naar hem: Jack Herer.
Militaire politie, neonreclames en een Republikein in Los Angeles
Jack Herer werd op 18 juni 1939 geboren als jongste van drie kinderen en groeide op in Buffalo, New York. Hij stopte met school om het leger in te gaan en diende als militair politieagent in Korea. Toen hij terugkwam was hij een overtuigde conservatief, een zogenoemde Goldwater-Republikein, met weinig geduld voor de hippiebeweging die om hem heen opkwam.
In 1967 verhuisde hij met zijn vrouw en drie zonen naar Los Angeles en vond werk bij een bedrijf dat neonreclames maakte. Toen zijn eerste vrouw begin jaren zestig cannabis probeerde, zou hij gedreigd hebben haar te verlaten. Een detail dat veel zegt over hoe ver hij nog verwijderd was van de man die hij later zou worden.
Zomer 1969: dertig jaar en een nieuwe blik
In de zomer van 1969, het jaar waarin hij dertig werd, probeerde Jack Herer voor het eerst cannabis. Het werd een keerpunt, maar niet vooral door de ervaring zelf. Hij begon alles in twijfel te trekken wat hem over de plant was geleerd. Als wat hij over cannabis had gehoord niet klopte, wat was er dan nog meer niet waar?
Zijn huwelijk liep kort daarna op de klippen en Herer liet het veilige leven achter zich. Hij begon alles te lezen wat hij over cannabis en hennep kon vinden, en wat hij vond werd zijn levenswerk.
Headshops in Venice Beach en het pact met Captain Ed
Begin jaren zeventig werd Herer mede-eigenaar van headshops in Venice Beach, winkels die pijpen, vloeipapier en andere rookwaren verkochten. In 1973 publiceerde hij samen met Al Emmanuel G.R.A.S.S., een gids met een knipoog die cannabis een cijfer van één tot tien gaf. In datzelfde jaar ontmoette hij Ed Adair, een andere winkeleigenaar die iedereen Captain Ed noemde.
Captain Ed werd zijn vriend en mentor, en hij was het die Herer liet inzien hoe groot de rol van hennep in de geschiedenis was geweest. De twee beloofden elkaar iets: ze zouden zich inzetten om cannabis legaal te maken en om iedereen die daarvoor vastzat vrij te krijgen, tot het hun gelukt was of ze 84 werden. Captain Ed overleed in de jaren negentig aan leukemie. Herer ging voor hen beiden door.
Twee weken cel om een boete van vijf dollar
Begin jaren tachtig verzamelde Herer handtekeningen om cannabis in Californië aan een volksstemming te onderwerpen. Hij registreerde ook kiezers, en juist dat leidde tot zijn arrestatie. Hij had zich na het donker op federaal terrein in Los Angeles opgesteld en kreeg een boete van vijf dollar. Uit principe weigerde hij te betalen.
In 1983 zat hij in plaats daarvan twee weken in een federale gevangenis. Die tijd was niet verspild. In zijn cel begon hij het boek te schetsen dat hem wereldwijd bekend zou maken.
The Emperor Wears No Clothes
In 1985 publiceerde Jack Herer in eigen beheer The Emperor Wears No Clothes. De titel is ontleend aan het sprookje van Hans Christian Andersen over de nieuwe kleren van de keizer, en de boodschap is dezelfde: iedereen ziet wat er gebeurt, maar niemand zegt het hardop. Het boek steunt op meer dan tien jaar verzameld materiaal over de geschiedenis van hennep, van touw en zeilen in de tijd van de zeilschepen tot papier, stof en lampolie.
Herers centrale stelling was dat hennep de wereld papier, textiel, bouwmaterialen, voedsel en brandstof kon leveren, en dat de plant was verdrongen door economische belangen en niet om goede redenen. Hij wees krantenmagnaat William Randolph Hearst, chemiereus DuPont en financier Andrew Mellon aan en verbond hen met het Amerikaanse verbod van 1937. Meer over die geschiedenis lees je in ons artikel over de geschiedenis van cannabis.
Het boek verscheen in vele drukken, sommige op hennepapier gedrukt. Volgens NORML zijn er meer dan 600.000 exemplaren verkocht, en andere bronnen noemen nog hogere aantallen. Achter het boek zit ook een legendarische weddenschap: Herer en zijn steunpilaren beloofden 100.000 dollar aan iedereen die de beweringen over de geschiedenis van hennep kon weerleggen. Niemand heeft het geld ooit opgehaald.
Hemp for Victory: de film die niet zou bestaan
Een van de bekendste hoofdstukken in het verhaal van Herer gaat over een film. In 1942 maakte het Amerikaanse ministerie van Landbouw de propagandafilm Hemp for Victory, die boeren opriep hennep te telen voor de oorlogsinspanning. Hennep was nodig voor touw, parachutebanden en stof nadat de import uit Azië was weggevallen.
Na de oorlog raakte de film in vergetelheid, en jarenlang kreeg wie ernaar vroeg te horen dat zo'n film nooit was gemaakt. Herer kreeg in 1984 een kopie, en op 19 mei 1989 overhandigden hij, Maria Farrow en Carl Packard VHS-kopieën aan de Library of Congress in Washington. Een jaar later werd ook in het Amerikaanse Nationaal Archief een kopie gevonden. Vandaag is de film publiek domein en een van de meest geciteerde documenten in de moderne geschiedenis van hennep.
Wat bleef overeind en wat niet?
Niet elk deel van het boek heeft de tand des tijds doorstaan. Onderzoekers als Hayo van der Werf en Ivan Bócsa, die allebei met hennep als gewas werkten, hadden kritiek op Herers cijfers over de opbrengst per hectare en het cellulosegehalte. Veel historici vinden ook de theorie dat Hearst, DuPont en Mellon achter het verbod zaten te eenvoudig. Het verbod had meerdere oorzaken, en Harry Anslinger en het politieke klimaat van de jaren dertig speelden minstens zo'n grote rol.
Dat verandert niets aan het belang van het boek. Herer was geen academicus, maar een activist die verzamelde wat hij vond en vragen stelde die niemand anders stelde. Hij liet miljoenen mensen hennep zien als een gewas met een lange geschiedenis en niet alleen als drug. Veel van de huidige hennepindustrie, van textiel tot bouwmaterialen, rust op een debat dat hij mee op gang bracht.
Presidentskandidaat, koloniale kostuums en 1.949 stemmen
Na het boek was Herer voortdurend onderweg. Hij gaf duizenden toespraken, signeerde boeken en dook op bij demonstraties in Washington, soms in koloniale kleding om eraan te herinneren dat de grondleggers van het land zelf hennep teelden. Hij richtte de organisatie HEMP op, Help End Marijuana Prohibition, en werd bekend als spreker die zijn publiek urenlang kon boeien.
In 1988 en 1992 was hij presidentskandidaat van de Verenigde Staten voor de kleine Grassroots Party. De eerste keer kreeg hij 1.949 stemmen, de tweede keer 3.875. De resultaten waren bescheiden, maar de campagnes gaven hem een podium. In 1996 werkte hij mee aan de campagne voor Proposition 215 in Californië, de stemming die de staat de eerste in de VS maakte die medicinale cannabis toestond. Hoe het Amerikaanse beleid sindsdien is veranderd, lees je in ons artikel over de herclassificatie van cannabis in de VS.
Amsterdam en de soort die zijn naam draagt
Herers reputatie bereikte al snel Europa, en Amsterdam in het bijzonder. Daar was Ben Dronkers, oprichter van Sensi Seeds en het Hash Marihuana & Hemp Museum, die begin jaren zeventig naar Pakistan was gereisd en zaden mee naar huis had genomen. Dat verhaal vertellen we in De erfenis van de Hippie Trail. Het museum van Dronkers was ook een van de steunpilaren achter Herers weddenschap van 100.000 dollar.
Sensi Seeds werkte al jaren aan een nieuwe sativadominante soort, gekweekt door Alan, de zoon van Ben Dronkers. Toen die in 1994 klaar was, kreeg ze de naam Jack Herer en werd ze hem datzelfde jaar officieel opgedragen tijdens de High Times Cannabis Cup in Amsterdam. De soort won later zelf de Cannabis Cup en is uitgegroeid tot een van de bekendste ter wereld. Vandaag kennen veel mensen de naam Jack Herer zonder te weten dat die ooit van een persoon was.
De naam heeft ook zijn weg gevonden naar ons eigen assortiment. Het terpeenprofiel van de soort is bij ons verkrijgbaar als Jack Herer terpenen van het Zweedse bedrijf Nordic Terpenes en als Jack Herer vape.
De terugkeer van hennep in Duitsland
Weinig landen laten Herers invloed zo duidelijk zien als Duitsland. In 1993 verscheen het boek in het Duits onder de titel Die Wiederentdeckung der Nutzpflanze Hanf, vertaald en bewerkt door journalist Mathias Bröckers. Het werd een bestseller, is in meer dan veertig drukken verschenen en meer dan 100.000 keer verkocht.
Het boek kwam precies op het moment dat de belangstelling voor hennep in heel Europa ontwaakte. In 1994 werd Bröckers mede-eigenaar van hennepgroothandel Hanfhaus, en in 1996 mochten Duitse boeren weer industriële hennep telen na een verbod dat sinds begin jaren tachtig gold. Voor veel Duitse hennepboeren en activisten was Herers boek het startsein.
Hempstalk 2009 en de laatste jaren
In de zomer van 2000 kreeg Herer een hartaanval en een zware beroerte die zowel zijn spraak als zijn beweeglijkheid aantastten. Hij werkte zich in een paar jaar terug en stond al snel weer te spreken. Hij had al lang banden met Oregon, waar hij in 1987 de winkel The Third Eye Shoppe in Portland had geopend. Zijn zoon Mark dreef de winkel tot 2017.
Op 12 september 2009 sprak Herer op het Hempstalk-festival in Portland. Hij riep het publiek op door te blijven vechten en nooit op te geven. Kort nadat hij het podium had verlaten, kreeg hij achter de schermen opnieuw een hartaanval. Hij herstelde nooit volledig en overleed op 15 april 2010 in zijn huis in Eugene, 70 jaar oud. Hij ligt begraven in Eden Memorial Park in Los Angeles.
Waarom hij de Hemperor wordt genoemd
Jack Herer was geen wetenschapper, geen politicus en geen zakenman. Hij was een voormalig militair politieagent die las, vragen stelde en weigerde te zwijgen. Zijn boek bracht hennep terug in het gesprek, niet als bedreiging maar als gewas met duizenden jaren geschiedenis. Veel van wat we nu vanzelfsprekend vinden, van hennepkleding tot CBD-producten in gewone winkels, was moeilijk voor te stellen toen hij in 1983 in zijn cel zat en begon te schrijven.
Hij is een van de mensen die de cultuur rond de plant hebben gevormd. Meer daarover lees je in onze serie over de Hippieroute, het ambacht achter hasj en in ons portret van Frenchy Cannoli. De Hemperor is er niet meer, maar zijn vraag leeft voort: waarom hebben we een van de nuttigste planten die er bestaan verboden?
Wie was Jack Herer?
Jack Herer (1939 tot 2010) was een Amerikaanse hennepactivist en auteur. Hij is vooral bekend van het boek The Emperor Wears No Clothes uit 1985 en kreeg de bijnaam de Hemperor, de keizer van de hennep.
Waar gaat The Emperor Wears No Clothes over?
Het boek beschrijft de geschiedenis en toepassingen van hennep, van papier en textiel tot brandstof en bouwmaterialen. Herer betoogde dat de plant om economische redenen was verboden en niet op basis van goede argumenten.
Waarom wordt Jack Herer de Hemperor genoemd?
De bijnaam is een woordspeling op de Engelse woorden hemp, hennep, en emperor, keizer. Hij verwijst zowel naar zijn boek als naar zijn rol als bekendste stem voor hennep gedurende tientallen jaren.
Waarom heet een cannabissoort Jack Herer?
Sensi Seeds in Amsterdam vernoemde in 1994 een sativadominante soort naar hem en droeg die dat jaar aan hem op tijdens de Cannabis Cup. De soort werd later een van de bekendste ter wereld.
Wanneer overleed Jack Herer?
Jack Herer overleed op 15 april 2010 in Eugene, Oregon, 70 jaar oud. Hij had een hartaanval gekregen na een toespraak op het Hempstalk-festival in Portland in september 2009.
Wat is Hemp for Victory?
Een film uit 1942 waarin het Amerikaanse ministerie van Landbouw boeren opriep hennep te telen voor de oorlogsinspanning. Jack Herer hielp in 1989 kopieën over te dragen aan de Library of Congress.
Bronnen
- Wikipedia. Jack Herer.
- Wikipedia. The Emperor Wears No Clothes.
- Wikipedia. Hemp for Victory.
- NORML (2010). NORML Remembers The Hemperor Jack Herer.
- Willamette Week (2017). The Story of One of the Greatest Cannabis Advocates Who Ever Lived and the Strain That Bears His Name.
- Ganjapreneur. Profile: Jack Herer, The Hemperor.
- Ed Rosenthal (2018). Long Live the Hemperor, Jack Herer.
- Texas NORML (2010). Jack Herer 1939 to 2010.
- Hanf Magazin (2018). Die Wiederentdeckung der Nutzpflanze Hanf: 25 Jahre später.
- Wikipedia. Mathias Bröckers.
